پرسش و پیام

برای ارسال پیام یا پرسش از طریق نرم‌افزار تلگرام اینجا را کلیک کنید

در غیر این صورت می‌توانید با ایمیل ذیل در ارتباط باشید



جستجو


سایت‌های دینی
 مؤسسه‌ی تحقیقاتی حضرت ولی‌عصر عجّل الله تعالی فرجه الشریف

مؤسسه‌ی امام صادق علیه‌السلام

مرکز آل البیت علیهم‌السلام

مرکز الأبحاث العقائدیة

أسئلة الشیعة

جناب سید علی حسینی سیستانی

جناب سید موسی شبیری زنجانی

جناب شیخ حسین وحید خراسانی

جناب شیخ یدالله دوزدوزانی

جناب شیخ لطف‌الله صافی گلپایگانی

جناب سید محمد سعید حکیم

جناب سید محمد حسینی شاهرودی

جناب سید صادق حسینی شیرازی

جناب سید صادق حسینی روحانی

جناب سید علی حسینی میلانی

جناب شیخ حسن میلانی

جناب سید جعفر سیدان

جناب محمدرضا حکیمی

پایگاه‌های اسلامی

دارالحدیث
أعلم در نتیجه یا در رویه؟ « عقل، حجیت عقلی و عقلائی « نوشتارها « سیصدوسیزده امیر
1623بازدید

أعلم در نتیجه یا در رویه؟

در بعضی رساله‌ها، تعریف «أعلم» (در مراجع تقلید) را چنین گفته‌اند: «از تمام مجتهدهای زمان خود، حکم خدا را بهتر بفهمد» (توضیح‌المسائل مراجع، حاشیه‌ی مسأله‌ی2)

حسب مکتب موسوم به «مخطئة» (که منسوب به مشهور یا اجماع شیعه است) خداوند را در هر مسأله‌ای، حکمی هست که مجتهد، چه به آن اصابت کند و چه خیر، آن حکم بر سر جای خود است. برداشت و استنباط مجتهد، تغییری در واقع حکم، ایجاد نمی‌کند و حکم، مستقل از نظر او می‌باشد. او تلاش علمی و اجتهاد فقهی می‌کند که نهایتاً ممکن است به حق برسد و ممکن است نرسد.

اگر نتیجه‌ی کار علمی او و فتوای‌ش، در عالم واقع، با حکم واقعی خدا، برابر در آمد که چه بهتر وگرنه در خطای خود، معذور است و عذرش مقبول و...

با این لحاظ، باید پرسید در تعریف فوق، منظور از «حکم خدا را بهتر بفهمد» چیست؟ اگر در میان فتاوای متفاوت در یک مسأله، آن تک‌حکم حقیقی خداوند، معلوم باشد که نیاز به تقلید نیست و همان حکم واقعی، اخذ و عمل می‌شود. و اگر معلوم نباشد (کما یقولون) پس چگونه یک فرد غیرفقیه، می‌تواند تشخیص دهد بین فقها، کدام‌شان آن تک‌حکم واقعی را فهمیده و بقیه به خطا رفته‌اند؟

همچنین در مقیاسی کلی‌تر چطور می‌توان گفت فلان فقیه، به لحاظ کمّی، بیشتر به واقع، اصابت کرده و فلان فقیه، کمتر؟ استناد به استحسان و مانند آن یا کثرت انطباق فتاوای فلان فقیه بر سلیقه‌ی افراد متفرقه که ملاک علمی، تلقی نمی‌شود. شاید هم منظور از «حکم خدا» در تعریف فوق‌الذکر، آن تک‌حکم نیست و مطلب دیگری، منظور می‌باشد و...

به نظر می‌رسد جهت منع از سوءبرداشت، بهتر باشد تعریف فوق را بدین نحو، اصلاح کنند: «اعلم، آن فقیهی است که در طریق استنباط حکم خدا، علمی‌تر و مستندتر، استدلال می‌کند»

ملاحظه می‌شود که در این تعریف، نظر به مقصد و نتیجه نیست بلکه به راه و روش و اتقان در رویه، اهمیت داده شده است. اتقانی که نه مثبوت در لوح محفوظ که امری ملموس و قابل سنجش است و اهل علم، با حضور مستقیم و عوام، با پرسش از آنان می‌توانند نسبت به آن، گمان یا اطمینان، حاصل نمایند.




ارسال آدرس این صفحه به ایمیل دیگران

درباره‌ی 313 امیر
حکایت «313 امیر» حکایت مؤمنانی است که در شب سرد و تاریک غیبت کبرای ولیّ والاشأن خود «عجّل الله تعالی فرجه الشریف» مشعل یاد او را بر دل‌های خود، فروزان کرده‌اند تا خستگی ناشی از ظلم ظالمان و جهل جاهلان، آنان را در مسیر علم به «حقائق دین مبین» و عمل خالصانه به آن، سست نکند

بزرگ‌مردانی که در کوران وقایع و طوفان حوادث، بر سر عهد و پیمان‌شان با خالق‌شان «تقدّست اسمائه» باقی اند و در برابر حیل شیاطین جن و انس، در تبدیل و تحریف دین خدا و نهادن بدعت‌ها در آن، ذره‌ای از «قول ثابت» خود فرو ننشسته‌اند

همان اولیاء خدا که در طلیعه‌ی قیام قائم آل محمّد «صلی الله علیه و آله و سلم» به او می‌پیوندند و هرکدام، بر فوجی از مؤمنان، «امیر» می‌گردند تا بنیان‌های توحید ناب و تعبد خالص را علی‌رغم امیال کافران «دل»خواه‌گرا، در سراسر جهان، نهاده نمایند

آری! همان‌ها را می‌گویم که زمینی بر زمین دیگر، فخر می‌کند که بدان و آگاه باش امروز یکی از آن 313 امیر، پای بر من گذاشت همان‌طور که نگارنده‌ی این سطور، فخر می‌کند که نام والای آنان را بر پایگاه اطلاع‌رسانی خود، نهاده است و بیشتر فخر خواهد کرد اگر توفیق یابد، تحت لوای یکی از آن 313 امیر، به نهضت حضرت بقیّةالله الاعظم «ارواحنا فداه» خدمتی نماید

..لو ادرکته لخدمته ایّام حیاتی...

Design and program by alireza
2007 - 2021